آینده طلایی نقره؟

روند گواهی سپرده نقره در بورس‌کالا

با آغاز سال جدید و بازگشایی بازارها در هفته منتهی به ۷فروردین‌ماه، ۳۷۴‌هزار و ۳۰۷گواهی معادل ۳۷۴کیلوگرم شمش نقره در قالب گواهی سپرده به ارزش حدود ۴۲میلیارد تومان و ۱۵‌هزار و ۱۷۱قرارداد آتی معادل ۱۵۱کیلوگرم به ارزش حدود ۲۲میلیارد تومان در بورس‌کالا به ثبت رسید. در ادامه و در هفته دوم سال یعنی هفته منتهی به ۱۵فروردین، ۴۷۴‌هزار و ۷۲۷گواهی معادل ۴۷۴.۷کیلوگرم شمش نقره در قالب گواهی سپرده به ارزش حدود ۵۷میلیارد تومان و ۱۶‌هزار و ۳۴۲قرارداد آتی معادل ۱۶۳کیلوگرم به ارزش حدود ۲۶میلیارد تومان در بورس‌کالا به معامله رسید. در مجموع در طول دو هفته ابتدایی سال، ۸۴۹.۰۳۴گواهی شمش نقره معادل ۱۰۶.۲میلیارد تومان و ۳۱.۵۱۳قرارداد آتی معادل ۴۸.۹میلیارد تومان در بازار معامله شد.  نگاهی به ارقام بالا نشان می‌دهد که با وجود تعطیلات ابتدای سال و محدودیت‌هایی که در معاملات وجود داشته، همچنان سرمایه‌گذاران به بازار نقره توجه ویژه‌‌‌ای داشته‌‌‌ و از آن غافل نبوده‌‌‌اند. 

در ماه‌‌‌های اخیر توجه سرمایه‌گذاران داخلی به بازار این فلز گرانبها جلب شده و خرید نقره در اشکال مختلف به عنوان راهی امن برای سرمایه‌گذاری بیش از پیش رونق گرفته است. نقره از فلزات گرانبهایی‌ است که جدا از ارزش مادی آن همواره در فرهنگ و تمدن ایران جایگاه ویژه‌‌‌ای داشته است. این فلز علاوه بر اینکه در صنایع مختلف مانند جواهرسازی کاربرد دارد، توسط تعدادی از مردم به‌عنوان راهی برای سرمایه‌گذاری تلقی می‌شود. گواهی سپرده نقره از جدیدترین اوراق بهادار قابل معامله در بورس‌کالای ایران است و امکان سرمایه‌گذاری و معامله نقره را برای سرمایه‌گذاران فراهم می‌کند. گواهی شمش نقره یک نوع اوراق بهادار است که بیانگر مالکیت یک شمش نقره است. 

این گواهی در بورس‌کالا صادر می‌شود و به سرمایه‌گذاران امکان می‌دهد که بدون نیاز به خرید و نگهداری فیزیکی نقره، از مزایای سرمایه‌گذاری در بازار این فلز ارزشمند بهره‌‌‌مند شوند. هر گواهی سپرده معادل یک گرم شمش نقره با عیار ۹۹۹.۹ است. این اوراق برای اولین بار از روز سه‌شنبه ۲۰ آذر ۱۴۰۳ در بازار عرضه شدند. خرید صندوق‌های قابل معامله نقره (Silver EFT) یکی دیگر از راه‌‌‌های سرمایه‌گذاری در بازار نقره بدون نیاز به خرید فیزیکی آن است. این صندوق‌ها با جمع‌‌‌آوری سرمایه از سرمایه‌گذاران، به خرید نقره فیزیکی یا قراردادهای مرتبط با نقره می‌‌‌پردازند و بازدهی آن را به سرمایه‌گذاران ارائه می‌دهند. سرمایه‌گذاران و علاقه‌‌‌مندان به این بازار می‌‌‌توانند با توجه به نیاز خود به سرمایه‌گذاری در بازار نقره با هر یک از این دو روش بپردازند.

از مزایای سرمایه‌گذاری در بورس نقره که باعث جذابیت آن برای بسیاری از سرمایه‌گذاران شده می‌‌‌توان به مواردی همچون نبود حباب قیمتی، معافیت معاملات از مالیات، عدم‌نیاز به نگهداری فیزیکی نقره، سرمایه‌گذاری امن و ظرفیت کسب بازدهی بالا اشاره کرد. بازدهی نقره در مقایسه با طلا که یکی دیگر از بازارهای جذاب برای سرمایه‌گذاران علاقه‌‌‌مند به بازار فلزات گرانبهاست، در زمان‌‌‌های مختلف متفاوت است و نمی‌‌‌توان الگوی واحدی برای افزایش یا کاهش رشد ارزش آن در مقایسه با دیگر بازارها تعریف کرد؛ اما معمولا زمان‌‌‌هایی که بازار فلزات روندی نزولی دارد، ارزش طلا در مقایسه با نقره کمتر می‌شود. به‌‌‌طور کلی در زمان رونق بازار فلزات گرانبها احتمالا نقره بازدهی بیشتری در مقایسه با طلا به همراه دارد، اما در زمان رکود و افت قیمتی نیز افت قیمتی شدیدتری را تجربه خواهد کرد. البته ارزش نقره همبستگی بالایی با قیمت طلا و دلار دارد و در صورت افزایش یا کاهش قیمت آنها، بازار نقره نیز از این تغییرات متاثر خواهد شد.

156 copy

بررسی یک سال روند قیمت نقره نشان می‌دهد که این فلز گرانبها نیز متاثر از عوامل گوناگون نوسانات قیمتی زیادی را تجربه کرده، اما بازدهی یک‌سال آن حدود منفی 4‌درصد بوده است. در بازارهای جهانی، قیمت نقره توسط مکانیزم عرضه و تقاضا تعیین می‌شود. بورس‌کالای نیویورک، بورس فلزات لندن، بورس‌کالای شیکاگو و بورس‌‌‌های آسیایی از مراکز مهم تبادل نقره هستند و مقدار عرضه و تقاضا در این بازارها می‌‌‌تواند از مهم‌ترین عوامل تعیین‌‌‌کننده قیمت نقره باشد. بورس‌کالا به عنوان یک بازار سازمان‌‌‌یافته برای خرید و فروش فلزات گرانبها و کالاهای اساسی می‌‌‌تواند ظرفیت‌‌‌های زیادی برای توسعه تجارت و افزایش شفافیت تجاری و اقتصادی ایجاد کند.

در ایران نیز قیمت نقره تحت‌تاثیر عوامل گوناگونی قرار دارد. در کنار قیمت جهانی نقره، نوسانات ارز عامل مهم دیگر در تعیین قیمت نقره است. قیمت نقره با نرخ دلار معمولا رابطه مستقیم دارد و با افزایش قیمت دلار، قیمت نقره نیز افزایش می‌‌‌یابد. عامل مهم دیگر، قیمت طلاست. در شرایطی که قیمت طلا بالا می‌رود، تقاضا برای نقره به‌‌‌عنوان جانشین طلا افزایش می‌‌‌یابد. همین عامل است که اخیرا موجب افزایش جذابیت نقره برای سرمایه‌گذاران شده است. در شرایطی که طلا گران است، بسیاری از مردم توانایی خود را برای خرید آن، چه به‌‌‌عنوان کالای مصرفی و چه به‌‌‌عنوان فلزی گرانبها جهت سرمایه‌گذاری و حفظ ارزش سرمایه خود از دست خواهند داد و به دنبال جایگزینی برای آن، به سمت خرید نقره می‌‌‌روند. عامل بعدی که خود متاثر از عوامل قبلی نیز هست، تقاضای داخلی نقره است. همان‌‌‌گونه که پیش‌تر نیز اشاره شد، در سال‌های اخیر تقاضا برای نقره تا حد خوبی بالا رفته و نوسانات این تقاضا می‌‌‌تواند بر قیمت آن در داخل کشور نیز اثرگذار باشد.